21 Şubat 2013 Perşembe

9. sınıf edebiyat 1. dönem 1. yazılı soruları


Adı:                                     Dil ve Anlatım 9. Sınıf I. Dönem  I. Yazılı Sorularıdır
Soyadı:                                                                        A Gurubu
Sınıfı:                                                                         
No:

S.1.İletişimi tanımlayarak, aşağıdaki metinde “gönderici, alıcı, ileti ve dönütü” tespit ederek karşılarına yazınız. (7+2+2+2+2 p)

Hasta yatağında yatmakta olan İhtiyar Çiftçi, on iki oğlunu da yanına çağırarak: “Her biriniz birer çubuk bulup bana getirin.” der. Oğulları birer çubuk bularak babalarının huzuruna gelirler. İhtiyar Çiftçi, bu çubukları birbirine bağlayarak: “Hadi kırın bunları.” der. Oğlanlar epey uğraşmalarına rağmen birbirine bağlı olan çubukları kıramazlar. İhtiyar Çiftçi çubukları oğullarından alır ve çözerek oğullarına birer tane verir. “Hadi şimdi kırın.” der.  Oğlanlar çubukları kolayca kırarlar. Bunun üzerine İhtiyar Çiftçi oğullarına dönerek: “Eğer birlik olursanız sizi kimse yenemez. Ama birbirinizden ayrılırsanız kolayca yenilirsiniz.” der.
Çiftçinin oğulları hayatları buyu birbirlerinden hiç ayrılmaz ve mutlu bir hayat sürerler.

Gönderici…………………………  alıcı…………………….    ileti…………………...  dönüt……………………

S.2.Türkçenin yapı bakımından dünya dilleri arasındaki yerini belirtiniz? (10 p)


S.3.Aşağıda verilen cümlelerde dil hangi işlevde kullanılmıştır? Karşılarına yazınız. (2+2+2+2+2 p)

Konuyu anladınız mı?                                                   ………………………………………………
Örnekleri yazınız.                                                          ……………………………………………
Birlikten kuvvet doğar.                                                 …………………………………………..……...
Nesne, yapılan işten etkilenen öğedir.                         ……………………………………………………
Eyvah cüzdanımı kaybettim!                                        ………………………………………………….…

S.4. Aşağıdaki yargılar doğru ise (D), yanlış ise (Y) koyunuz?   (2+2+2+2+2 p)

(   ) Dil en gelişmiş iletişim aracı değildir.
(   ) Kültür bir milleti diğer milletlerden ayırır.
(   ) Güneşin doğması sosyal bir göstergedir.
(   ) Çekimli dillerde anlam vurguyla sağlanır.
(   ) konuşma dilinin kelime dağarcığı yazı diline göre oldukça fazladır.

S.5. Aşağıdaki boşluklara uygun kelimeleri yazınız.  (2+2+2+2+2 p)

Bir Kırgız ile bir Azeri’nin farklı konuşmasına ………………………denir.
Kaşgarlı Mahmut tarafından 1072-1074 yıllarında yazılan …………………………………………………. Türkçenin ilk sözlüğü olma özelliğine sahiptir.
Geçmişin kültürel değerleri bugüne, bugünün kültürel değerleri geleceğe  …………………  aracılığı ile taşınır.
Bir toplumda belli kesimlerin kendi aralarında anlaşmayı sağlamak amacıy­la kullandıkları özel  dile………………….denir. 
Günlük hayatta insanların karşı karşıya geldikleri her an için kullandıkları doğal dile ……………………….. denir.


S.6.Aşağıdaki eserler, Türkçenin hangi dönemlerine aittir? Karşılarına yazınız?(2+2+2+2+2 p)

Divan-ı Hikmet

Nutuk

Uygur metinleri

Yunus Emre Divanı

Çile  (Necip Fazıl KISAKÜREK)




S.7.  Haydi Abbas vakit tamam
      Akşam diyordun işte oldu akşam
Cahit Sıtkı’nın yukarıdaki dizelerinde büyük ünlü uyumuna uymayan kaç sözcük vardır? (5 p)

A.  4            B.  5          C. 1        D.    3        E.      2



S.8.  Aşağıdakilerden hangisi dilin özelliklerinden biri değildir? (5 p)
       A. Kendine özgü kuralları olması
       B. Doğal bir iletişim aracı olması
       C. Sosyal bir kurum olması
       D. İşaretler sistemi olması
       E. Oluşum tarihinin belli olması




S.8. Dil- Kültür ilişkisini kısaca açıklayınız. (15 p)












S.9.Türkçenin gelişmesi ve korunması için neler yapılabilir? Düşüncelerinizi yazınız. (10 p)

http://englishpage.blogcu.com

Ziya Osman Saba

(1910-1957) Şâir, yazar. İstanbul’da doğdu. Galatasaray Lisesi (1931) ve Hukuk Fakültesi’ni (1936) bitirdi. Emlâk Kredi Bankası’da, Millî Eğitim Basımevi’nin İstanbul Şubesi’nde çalıştı (1945-1950). İstanbul’da öldü. Eyüp Mezarlığı’na gömüldü.
İlk şiirleri Servet-i Fünun dergisinde çıktı. Sonra arkadaş­ları ile Yedi Meş’ale topluluğunu kurdu. Şiirlerinde çocuk­luk özlemi, ev ve aile sevgisi, alınyazısına boyun eğme, yok­sullara acıma, ölüm gibi temaları işledi. Hikayelerinde de hatıralarını anlattı.
Şiir kitapları: 1. Sebil ve Güvercinler (1943), 2, Geçen Za­man (1947), 3. Nefes Almak (1957), 4. Geçen Zaman- Nefes Almak (Bütün şiirleri, 1974). Hikâyeleri: 1. Mesut İnsanlar Fotoğrafhanesi (1952, 1962), 2. Değişen İstanbul (1959).

Edebi akımlar



Edebiyat, resim, müzik, heykel… gibi değişik sanat dallarıyla ilgili olarak ortaya çıkan, belirli bir görüş ve anlayışı ifade eden sisteme “akım” denir.
Kimi zaman aynı akımın hem edebiyatı hem de başka sanat dallarını etkilediği olmuştur, öyleyse akımların etkisi belli bir sanat dalıyla sınırlı olmamaktadır.
Edebi akımların oluşmasında;
— Toplumsal yapıdaki gelişme ve değişmeler
— Siyasal yönetim özellikleri
— O dönemdeki felsefi anlayışlar
— Sanatçıların değişiklik istekleri
başlıca etkenlerdir. Bu etkenler özellikle 20. yüzyıla kadar ortaya çıkan edebiyat akımları üzerinde etkili olmuştur. 20. yüzyılda etkili olan edebiyat akımlarında daha çok “sanatçıların değişiklik istekleri” rol oynamıştır.
Her edebiyat akımı ya bir öncekine tepki olarak doğmuştur ya da önceki akımın uzantısı mahiyetindedir. Bu yönden düşünüldüğünde kimi akımlar arasında büyük farklılık, kimileri arasında da benzerlikler vardır. (Harfçilik)

BİÇİMLERİNE GÖRE NAZIM TÜRLERİ VE NAZIM BİÇİMLERİNİN ÖZELLİKLERİ


BİÇİMLERİNE GÖRE NAZIM TÜRLERİ VE NAZIM BİÇİMLERİNİN ÖZELLİKLERİ İLE İLGİLİ AÇIKLAMA (EDEBİYAT DERSİ KONU ANLATIM)

Divan şiiri, nazım biçimleri bakımından zengindir. Nazım biçimleri beyit ve bend temeline dayanır. Beyit temeline dayananlar "aynı" ve "ayrı" uyaklı (kafiyeli) olmak üzere ikiye ayrılır. Aynı uyaklıların başlıcaları "gazel", "kaside" ve "müstezat"tır. Ayrı uyaklı tek nazım biçimi ise "mesnevi".

Bend’lerden oluşan nazım biçimleri de tek bendli ve çok bendli olarak ikiye ayrılır. Tek bendliler "rubai" ve "tuyuğ", çok bendliler ise "musammat" ana başlığı altında toplanan "murabba", "şarkı", "muhammes", "tahmis", "tardiye", "tasdir", "müseddes", "tesdis", "müsebba", "tesbi", "müsemmen", "tesmin", "muaşşer", "taşir", "terkib-i bend", "terci-i bend"dir. Bunun dışında "müfred" (tek beyit) ve "azade" de (tek mısra) anılabilir.